Fræ Amaranthus hypochondriacus: næring og matreiðsla

Hvaða tegund er þetta?

Amaranthus hypochondriacus er ein þeirra tegunda sem eru ræktaðar vegna ætra fræja. Þetta er breiðblaða planta sem er notuð líkt og korn, þótt hún tilheyri ekki grasaætt; því er talað um gervikorn. Aðrar tegundir til manneldis eru meðal annars A. cruentus. Almenna heitið nægir því ekki til að bera kennsl á óþekkt fræ. Hér er átt við þroskuð fræ til manneldis, mjöl og poppuð fræ, ekki lauf eða fræolíu. [1]

Hvað leggja fræin til mataræðisins?

Fræin eru sterkjurík matvara sem bætir plöntupróteini, trefjum og steinefnum við máltíð. Próteinið inniheldur lýsín, lífsnauðsynlega amínósýru sem er í lægra hlutfalli í mörgum algengum korntegundum. Þetta nýtist til fjölbreytni, en eitt hráefni er ekki fullgilt mataræði eitt og sér. [1]

Tafla frá University of Arizona gefur upp um 125 kílókaloríur, 4,7 grömm af próteini og 2,6 grömm af trefjum í hálfum bandarískum bolla (um 120 ml) af soðnum Amaranthus-fræjum. Þetta eru almenn gögn um soðin fræ, ekki greining á öllum yrkjum þessarar tegundar. Vatn og uppskrift breyta næringarmagni í skammti. Ekki er rétt að bera saman sömu þyngd þurra og soðinna fræja án þess að taka tillit til vatnsins. [2]

Matreiðsla og geymsla

Skolið fræin í fínu sigti og sjóðið í vatni þar til þau eru mjúk. Fyrir graut leggur háskólaleiðbeining til um þrjá rúmmálshluta af vatni á móti einum af fræjum og 20–30 mínútna væga suðu. Fylgið leiðbeiningum vörunnar og stillið vatnsmagnið að þeirri áferð sem óskað er. Berið fram með ávöxtum og jógúrti eða bætið í ósæta súpu. Poppuð fræ sem eru tilbúin til neyslu má strá yfir mat; mjöl er notað í soðna eða bakaða rétti. Það gefur ekki eitt og sér teygjanleika hveitideigs. [2] [3]

Hálfur bolli af soðnum fræjum er dæmi um skammt í máltíð, ekki meðferðarskammtur. Geymið þurr fræ í lokuðu mataríláti á svölum og þurrum stað. Kæling eða frysting mjöls hjálpar til við að draga úr þránun. Setjið soðna afganga í grunn ílát með loki og í kæli innan tveggja klukkustunda; notið þá innan fárra daga. Geymsluþol þurra fræja á ekki við um graut. [3] [2]

Fullyrðingar og gögn

„Fræin eru náttúrulega glútenlaus, svo allar vörur henta við selíaksjúkdómi.“ Mat: Eftir sem áður þarf að skoða vöruna. Frumrannsókn greindi 37 matvörur með Amaranthus-fræjum, kínóa eða chia; níu sýni fóru yfir glútenmörkin sem rannsóknin notaði. Þetta sýnir möguleika á krossmengun, ekki algilda tíðni fyrir allar vörur eða markaði í dag. Við selíaksjúkdóm þarf að athuga glútenlausa merkingu, innihald og meðhöndlun og forðast lausavöru ef ekki er hægt að staðfesta aðskilnað. [6]

„Poppun fræja bætir alltaf próteinmeltingu.“ Mat: Niðurstöður rannsóknarstofa eru ekki samhljóða. Rannsókn á tveimur tegundum, þar á meðal A. hypochondriacus, fann minni meltanleika próteins in vitro eftir ristun og poppun en í hráum fræjum. Önnur rannsókn á þessari tegund frá fimm stöðum fann bata eftir vinnslu, sérstaklega spírun. Sýni og aðferðir eru ólík. Þetta eru ekki rannsóknir á upptöku hjá fólki og réttlæta hvorki hráa neyslu né að rannsóknaraðferð við spírun sé endurtekin heima. [4] [5]

Ofnæmi og takmarkanir

Glútenlaust merkir ekki ofnæmislaust. Tilfellalýsing greindi frá alvarlegum viðbrögðum við mjöli sem var skilgreint sem A. paniculatus. Hún metur ekki áhættu tegundarinnar sem hér er fjallað um og sýnir ekki að allir hafi ofnæmi. Eftir viðbrögð við vöru úr Amaranthus-fræjum skal ekki prófa hana aftur án mats sérfræðings. Öndunarerfiðleikar eða bólga í hálsi eftir mat eru neyðarástand. [7]

Soðin fræ eru áfram hluti af máltíð og kolvetnin teljast með í mataræði sem er aðlagað að sjúkdómi. Heimildirnar skilgreina engan skammt til að meðhöndla sykursýki eða blóðleysi og sanna ekki öryggi sterkra fæðubótarefna á meðgöngu eða samhliða lyfjum. [2] [4] [5]

Gagnlegt val

Veljið skýrt merkt fræ til manneldis, sjóðið þau að þægilegri áferð og geymið eftir því hvort þau eru þurr eða soðin. Hagnýti kosturinn er fjölbreytni í uppsprettum sterkju, próteins og trefja. Selíaksjúkdómur eða fyrra ofnæmi kallar á sérstaka athugun á vörunni.