Inngangur
Ætar kastaníur eru ólíkar mörgum hnetum að samsetningu og geymsluþoli. Líkt útlit brúnna fræja gerir hrossakastaníur ekki ætar.
Á þessari síðu
Fræið sem við borðum
Ætikastanía, Castanea sativa, tilheyrir ættkvíslinni Castanea. Fræið er borðað eftir að skurn og innri himna hafa verið fjarlægðar. Það má rista eða sjóða í súpur og fyllingar eða mala í mjöl. Hrossakastanía, Aesculus, er önnur planta; mynd af einu fræi nægir ekki til öruggrar greiningar á óþekktu tré. [1] [2]
Sterkja og raki
Kastaníur eru sterkjuríkar og fituminni en algengar hnetur, með miklum raka þegar þær eru ferskar. Eftir uppskeru breytist hluti sterkjunnar í sykur og sæta eykst. Þetta er lýsing á mat, ekki sönnun um meðferð. Sætt mauk og sælgæti hafa önnur innihaldsefni og skammta en hreinar kastaníur. [3] [2]
Fullyrðingar: Hvað segja gögnin?
Má rista og borða öll fræ sem kallast kastaníur?
Nei. Hrossakastaníur og aðrar Aesculus-tegundir geta verið eitraðar. Nafn og brúnn litur sanna ekki Castanea-tegund. Kauptu auðkenndar ætikastaníur; ekki smakka óþekkt fræ til að greina þau eða treysta á ristun til að staðfesta að þau séu æt. [4]
Geymast ferskar kastaníur í skáp eins og þurrar hnetur?
Nei: geymsluþörfin er önnur. Raki og sterkja gera þær viðkvæmar fyrir skemmdum. Geymdu kælt í poka með nokkurri loftun og notaðu innan fárra vikna eftir ástandi. Forðastu myglaða, slímuga eða ediklyktandi kjarna; mikil þornun skaðar einnig áferðina. [2]
Undirbúningur án þess að skurn springi
Skerðu varlega í skurn og innri himnu fyrir hitun svo gufa sleppi út, með kastaníuna stöðuga á öruggu undirlagi. Fylgdu uppskrift sem hentar aðferð og stærð. Láttu kólna nóg til að handleika og afhýddu meðan þær eru volgar. Ekki borða þær við þekkt kastaníuofnæmi. [2]
Næring og notkun í mat
Castanea sativa er vatns- og sterkjurík fæða, ekki sérstaklega fiturík hneta. UC Davis segir ferskar kastaníur innihalda 40–60% raka og um 40–45% kolvetni, einkum sterkju. Þetta er lýsing á matvöru en ekki lækningaskammtur. Hundrað grömm af ferskum afhýddum kastaníum eru ekki eins og hundrað grömm af þurru mjöli. Notaðu soðna kjarna í súpur, grænmeti og fyllingar. Teldu sterkjuna með brauði og hrísgrjónum og athugaðu viðbættan sykur í sætu kastaníumauki. [3] [2]
Val, eldun og geymsla
Veldu örugglega greindar ætikastaníur sem eru harðar, án myglu, edikslyktar eða sleips kjarna. Geymdu fljótt í kæli í loftgegnum umbúðum og notaðu innan nokkurra vikna ef gæði leyfa. Iðnaðargeymsla nálægt 0 °C tryggir ekki marga mánuði heima. Haltu kastaníu stöðugri og skerðu í skurn og himnu áður en hún er hituð, svo gufa sleppi út; afhýddu varlega meðan hún er volg. Eitraðar hrossakastaníur og skemmd fræ verða ekki örugg við eldun. [2] [4]
Gildi og varúð
Kastaníur gefa sterkju og fjölbreytni en samsetningin sannar ekki lækningu sykursýki, blóðleysis eða hjartasjúkdóma. Við talningu kolvetna skiptir skammtur og máltíð máli; lauf- og barkarþykkni er annað en æti kjarninn. Kastaníuofnæmi er mögulegt. Fyrir ung börn skal bjóða mjúka, soðna bita við hæfi aldurs vegna köfnunarhættu. Venjuleg matarneysla á meðgöngu eða við brjóstagjöf sannar ekki öryggi þykkna. Heimildirnar sýna ekki tiltekna klíníska milliverkun venjulegs matarskammts við nafngreint lyf. [2]
'Kastaníur eru jafn fituríkar og sterkjulitlar og möndlur'
Niðurstaða: rangt. Þær hafa meira vatn og sterkju en minni fitu en margar hnetur; skiptir máli fyrir skammta, ekki lækningu. [3]
Niðurstaða
Meðhöndlaðu kastaníur sem ferska sterkjuríka fæðu sem krefst öruggrar greiningar, kælingar og réttrar eldunar. Þær auka fjölbreytni; nafn og skurn tryggja hvorki ætileika né geymsluþol.
Mikilvæg athugasemd
Hrossakastaníur eru ekki ætikastaníur; skerðu í skurn ætra kastanía fyrir hitun.
Greinin er fræðsluefni og kemur ekki í stað ráðgjafar hæfs heilbrigðisstarfsfólks.
Heimildir og tilvísanir
- Castanea sativa · Lesa heimild — North Carolina State University Extension
- Chestnuts by Elizabeth Whale · Lesa heimild — University of Illinois Extension
- Chestnut · Lesa heimild — University of California, Davis — Postharvest Research and Extension Center
- To Roast or Not to Roast · Lesa heimild — University of Illinois Extension