Allium ampeloprasum: stór rif í matargerð og takmörk rannsóknanna

Hvaða planta er þetta?

Hér er átt við stór æt rif úr ræktuðum lauk Allium ampeloprasum L. Plantan er skyld blaðlauk en er önnur tegund en venjulegur hvítlaukur, Allium sativum. Því er ekki sjálfgefið að næringargildi eða rannsóknir á hvítlauksbætiefnum eigi við um hana. Vöruheiti geta einnig ruglast saman við heiti á öðrum stórum hvítlauksafbrigðum; vísindaheitið skýrir auðkennið. Umfjöllunin snýst um ræktaða matvöru, ekki greiningu villtra plantna til tínslu. [1] [7]

Hvað leggja rifin til máltíðar?

Augljósasta notagildið er bragðið: rifin gefa mildan hvítlaukskeim og geta aukið fjölbreytni í grænmetisréttum án jafnmikillar skerpu. Milt er þó ekki endilega sætt; sumir laukar geta haft örlítinn beiskan keim. [2] [1]

Í efnagreiningum hafa meðal annars mælst kalíum, fosfór og magnesíum, ásamt fenólsamböndum og brennisteinssamböndum. Í slóvenskum samanburði var minna allisín í sýnum þessarar tegundar en í venjulegum hvítlauk. Um var að ræða efnamælingar á tilteknum uppskerum, gefnar upp miðað við þurrvigt, ekki næringartöflu fyrir eldaðan skammt. Lítið magn til bragðbætingar tryggir því ekki stóran hluta daglegrar steinefnaþarfar. Tilvist efnanna sannar heldur ekki lækningaverkun. [4]

Val, matreiðsla og geymsla

Veljið heila og heilbrigða lauka með stinnum rifjum, án myglu, leka eða greinilegra skemmda. Fjarlægið þurrt hýðið, hreinsið rifin og skerið þau eftir þörfum réttarins. Prófið til dæmis sneiðar með elduðu grænmeti eða ofnsteikið rifin þar til þau eru mjúk. Látið stærð og æskilegt bragð ráða magninu; eitt mjög stórt rif jafngildir ekki sjálfkrafa einu litlu.

Geymið heila lauka sem hafa verið vel þurrkaðir eftir uppskeru á svölum, þurrum og loftgóðum stað og athugið þá reglulega. Langur geymslutími í atvinnustarfsemi krefst viðeigandi aðstæðna og er engin trygging heima. Cornell lýsir meiri viðkvæmni fyrir skemmdum en hjá venjulegum hvítlauk, svo skynsamlegt er að kaupa magn sem nýtist fljótlega. [3] [2]

Hvað sýna rannsóknirnar?

Samanburðarrannsókn kannaði efnasamsetningu fyrir og eftir eftirlíkingu af meltingu á rannsóknarstofu. Hún kannaði ekki hvort fólk með meltingaróþægindi fengi minni einkenni af því að borða rifin. Meltingarlíkan og einstaklingsbundið fæðuþol eru ólíkar spurningar. Heimildirnar sem voru skoðaðar staðfesta hvorki lækningaskammt, forvarnir gegn sjúkdómum né að maturinn geti komið í stað ávísaðrar meðferðar. [5]

Fullyrðingar og gögn

„Stærri laukur er öflugra læknisráð.“ Mat: ekki sýnt fram á það. Stærð sannar ekki virkni. Sýnin sem voru greind innihéldu raunar minna allisín en venjulegi hvítlaukurinn í samanburðinum. Ekki er hægt að bera saman klínískan ávinning út frá efnasamsetningu einni saman. [4]

„Milda bragðið hentar öllum viðkvæmum mögum.“ Mat: ekki staðfest. Bragð og eftirlíking af meltingu sanna hvorki minni einkenni né persónulegt þol. [2] [5]

Viðeigandi varúð

Forðist matinn ef þekkt ofnæmi er fyrir honum. Minnkið neyslu eða hættið henni ef óþægindi koma ítrekað fram. Ekki yfirfæra skammta hvítlauksbætiefna eða fullyrðingar um milliverkanir þeirra við lyf sjálfkrafa á þessa tegund. Heimildirnar staðfesta ekki öryggi plöntuþykknis á meðgöngu, við brjóstagjöf, hjá börnum eða samhliða lyfjum. Notkun sem hráefni í eldaðan mat er annars eðlis.

Heimagerðan hvítlauk í olíu á ekki að geyma við stofuhita. Kælið strax við 4 °C eða lægra og fargið innan fjögurra daga eða frystið. Þetta er almenn regla um matvælaöryggi, ekki sérstakur verndandi eiginleiki plöntunnar. [6]

Niðurstaða

Stóru rifin geta gefið mat mildan keim og aukið fjölbreytni. Efnarannsóknir réttlæta frekari athuganir en gera þau ekki að sannaðri læknismeðferð. Rétt auðkenni, einstaklingsbundið þol og vönduð geymsla skipta mestu í daglegri notkun.