Inngangur
Svart fonio er sérstök korntegund. Hér er fjallað um framlag mjölsins til mataræðis, hvað rannsóknir á matvælaþróun sýna og hvernig velja, elda og geyma bakaðar vörur án þess að gera rannsóknarstofuniðurstöður að lækningaloforðum.
Á þessari síðu
Þekkið mjölið áður en uppskrift er valin
Svart fonio er Digitaria iburua Stapf, einnig kallað iburu. Það er önnur tegund en hvítt fonio, Digitaria exilis. Merkingin „fonio“ ein og sér segir því ekki endilega til um tegundina. Þessi leiðarvísir fjallar um rétt auðkennt mjöl úr svörtu fonio, ætlað til manneldis og notað í fullbakaðan mat. Hann nær ekki til fræja af villtum grösum, hrás mjöls eða lækningaútdrátta. [1] Geymið upprunalega miðann svo hægt sé að rekja tegund, innihaldsefni og framleiðslulotu.
Hvað leggur mjölið til matarins?
Mjölið inniheldur verulegt magn kolvetna, ásamt próteini, nokkurri fitu og trefjum. Næringargildið ræðst af mjölinu og fullbúinni uppskrift. Í matvælaþróunarrannsókn frá 2020 jókst prótein og fleiri mæld næringarefni þegar hluta foniomjölsins var skipt út fyrir mjöl úr dúfubaunum. Gildi þessara blandna eru ekki gildi fyrir hreint fonio. Mælingar á þurru mjöli eru heldur ekki næringaryfirlýsing fyrir skammt af bökuðum mat. [1]
Önnur rannsókn, birt 2023, skoðaði þrjár gerðir svarts fonio sem þroskast á mismunandi tíma og voru keyptar af bónda í Chereponi í norðurhluta Gana. Samsetning og eiginleikar mjölsins voru mismunandi. Það styður að skoða vöruna sjálfa í stað þess að líta á eina rannsóknartöflu sem algilda vörulýsingu. Þetta var rannsóknarstofuvinna, ekki tilraun sem sýndi bætt heilsufar eftir að fólk borðaði mjölið. [2]
Hugmynd að máltíð er að bera viðeigandi foniobakstur fram með próteingjafa og ávöxtum eða grænmeti. Veljið magn eftir matarlyst, heildarmáltíð og mögulegri fyrirskipaðri kolvetnaáætlun. Sætar kökur og hreint mjöl eru ólík matvæli; lesið allan innihaldslistann og upplýsingar um skammta.
Hvað sýndi tilraunin með morgunkorn?
Rannsakendur árið 2020 bjuggu til bakað morgunkorn úr hreinu svörtu foniomjöli og blöndu af fonio og dúfubaunum í hlutfallinu 80:20. Fimmtíu reglulegir morgunkornsneytendur mátu skynræna eiginleika; hefðbundnar kornflögur úr verslun voru einnig notaðar til samanburðar. Hópurinn samþykkti vörurnar, en verslunarvaran fékk hæstu einkunnina. Þetta bendir til mögulegrar notkunar í mat, ekki sannaðra yfirburða fyrir heilsu, bragðs sem öllum líkar best eða meðferðar við vannæringu. [1]
Tilraunablandan er ekki staðfest heimilisuppskrift. Notið uppskrift sem er hönnuð fyrir mjölið eða fylgið leiðbeiningum framleiðanda. Ekki gera ráð fyrir að það komi í stað hveitis í hverri uppskrift án breytingar á áferð. Mældur munur á gelmyndun og vatnsupptöku hjálpar til við að skýra mikilvægi uppskriftaþróunar. [2]
Algengar fullyrðingar: hvað styðja gögnin?
„Náttúrulega glútenlaust þýðir að allar foniovörur henti við glútenóþoli.“ — Nei. Mjölið má nota í glútenlausar vörur, en viðbætt innihaldsefni og glútenmengun við mölun eða undirbúning skipta áfram máli. Athugið innihald og viðeigandi staðfestingu á glútenleysi og verjið áhöld og vinnusvæði fyrir glúteninnihaldandi mat. Hér er átt við glútenóþol af gerðinni selíaksjúkdóm. [1] [4]
„Betri andoxunarmælingar sanna að spírað fonio meðhöndli sykursýki.“ — Ekki staðfest. Rannsókn frá 2023 á báðum fonio-tegundunum fann eftir spírun breytingar á samsetningu, andoxunarvirkni á rannsóknarstofu og mældum meltanleika. Hún prófaði ekki sykursýkismeðferð hjá fólki. Niðurstöðurnar skilgreina hvorki meðferðarskammt né ástæðu til að draga úr lyfjum. Leiðarvísirinn mælir ekki með spírun heima eða hráum spírum. [3]
„Möguleikar í ungbarnamat gera mjölið eitt og sér að næringarlega fullnægjandi ungbarnamat.“ — Nei. Notkunin sem rannsóknarstofurannsóknin lagði til er möguleiki í vöruþróun, ekki næringarrannsókn á ungbörnum eða sönnun fyrir fullnægjandi næringu. Ungbörn þurfa jafnvægi og aldurshæft mataræði. [2]
Eldun og geymsla
Lítið á venjulegt mjöl sem hrátt hráefni: smakkið ekki óbakað deig og stráið ekki ómeðhöndluðu mjöli yfir tilbúinn mat. Bakið vöruna í gegn eftir viðeigandi uppskrift. Þvoið hendur og þrífið áhöld og yfirborð eftir meðhöndlun. Þetta eru almennar varúðarreglur fyrir mjöl, ekki sérstök heimilisaðferð til að dauðhreinsa svart fonio. [5]
Geymið þurrt mjöl vel lokað, varið fyrir hita og raka, og fylgið umbúðunum. Haldið lotuupplýsingum þegar mjölið er fært í hreint ílát. [6] [5] Kornmatur blandaður mjólk er viðkvæmur fyrir skemmdum: setjið hann fljótt í kæli, innan tveggja klukkustunda eða einnar klukkustundar yfir 32 °C, og geymið við 4 °C eða lægra. Notið kælda afganga innan þriggja til fjögurra daga eða frystið þá fljótt. Þetta eru almennar leiðbeiningar fyrir afganga, ekki geymsluþolstrygging fyrir allar foniouppskriftir. [7] [8]
Einstaklingsbundin varúð
Forðist vöru við greindu ofnæmi og skoðið önnur innihaldsefni, svo sem belgjurtir eða mjólk. Öndunarerfiðleikar, bólga í hálsi eða yfirliðstilfinning eftir mat kalla á tafarlaus viðbrögð: notið ávísað adrenalín samkvæmt einstaklingsáætlun og hafið samband við neyðarþjónustu. Almennar ofnæmisleiðbeiningar segja ekki til um tíðni ofnæmis fyrir svörtu fonio. [9]
Aðlagið áferð að þroska lítilla barna; hart og þurrt kex getur verið óhentugt. Börn eiga að borða sitjandi og undir eftirliti. [10] Rannsóknirnar sem vitnað er til staðfesta ekki öryggi þéttra afurða eða meðferðarskammta á meðgöngu, við brjóstagjöf eða hjá börnum. Þær eru heldur ekki heildarrannsókn á lyfjamilliverkunum. Haldið áfram fyrirskipuðum meðferðar- og mataræðisáætlunum þegar ný kornvara er prófuð.
Niðurstaða
Mjöl úr svörtu fonio getur aukið fjölbreytni í bakstri. Rannsóknir sýna matvælaþróunarmöguleika og mikilvægi tegundar, blöndu og vinnslu. Hagnýtt gildi felst í heppilegri uppskrift, jafnvægi í máltíðinni og vandaðri meðhöndlun. Niðurstöður úr rannsóknarstofu og jákvætt bragðmat eru ekki það sama og sannaður læknisfræðilegur ávinningur.
Mikilvæg athugasemd
Borðið ekki venjulegt hrátt mjöl eða óbakað deig; bakið vörur í gegn. Við selíaksjúkdóm þarf að athuga alla vöruna og koma í veg fyrir glútenmengun. Mjöl- og bragðrannsóknir staðfesta hvorki meðferðarskammta né næringarlega fullnægjandi ungbarnamat. Forðist greinda ofnæmisvalda og aðlagið harðan bakstur að litlum börnum.
Greinin er fræðsluefni og kemur ekki í stað ráðgjafar hæfs heilbrigðisstarfsfólks.
Heimildir og tilvísanir
- Nutritional composition of gluten-free flour from blend of fonio (Digitaria iburua) and pigeon pea (Cajanus cajan) and its suitability for breakfast food · Lesa heimild — Journal of Food Science and Technology
- Nutritional Composition, Physicochemical and Functional Properties of Black Fonio (Digitaria iburua Stapf) · Lesa heimild — Philippine Journal of Science
- Nutritional and physicochemical changes in two varieties of fonio (Digitaria exilis and Digitaria iburua) during germination · Lesa heimild — Heliyon
- Gluten-free guide to college: How celiac disease patients can prepare for a gluten-free lifestyle on campus · Lesa heimild — University of Chicago Medicine
- Is flour a food safety concern? · Lesa heimild — University of Minnesota Extension
- Food Waste Prevention Part 5: Food Labels and Food Safety · Lesa heimild — Utah State University Extension
- Storing Leftovers · Lesa heimild — Purdue University Extension
- Food Safety Tailgating Tips · Lesa heimild — Penn State Extension
- Food Allergies · Lesa heimild — Stanford Medicine Children's Health
- Tips to Lower Toddlers' Choking Risks · Lesa heimild — Stanford Medicine Children's Health